Poslije II svjetskog rata planina Kozara postala je čuvena po herojskim borbama naroda ovog kraja za slobodu.
Kao pjesničko svjedočanstvo stradanja naroda kozaračkog kraja nastala je čuvena pjesma Stojanka majka Knežopoljka koju je napisao Skender Kulenović 1942.godine:
"Kozaro, seko zelena,
druga majko moga Mlađena,
s daleka li se vidiš
i dalje li se čuješ..."
Na Mrakovici, centralnom dijelu Nacionalnog parka Kozara, uređen je Memorijalni kompleks (Spomenik, Memorijalni zid i Muzej), kojim je obilježena čuvena kozaračka epopeja.
Za sve one koji žele saznati više o istoriji ovog kraja na raspolaganju su kustosi Muzeja na Mrakovici. Časovi istorije, uz kazivanja šta se zbilo na Kozari, održavaju se u sklopu Memorijalnog zida.